Bób (Vicia faba)

Jest roczną rośliną z rodziny motylkowatych. Wielkonasienna grupa odmian bobu — to rośliny warzywne, drobnonasienne odmiany — to bobik, roślina pastewna. Ani bób ani bobik nie są znane w stanie dzikim.
Światowa powierzchnia ich uprawy przekracza 5 mln ha. Jest to stara roślina uprawna krajów śródziemnomorskich Zachodniej. Ośrodkiem pochodzenia różnorodnych form są kraje śródziemnomorskie, ośrodkiem pochodzenia form wielkonasiennych jest Azja Południowo-Zachodnia.

Korzeń rośliny jest palowy, wrzecionowaty, silnie rozgałęziony. Łodyga wysokości 10—150 cm i więcej, czterograniasta, bruzdkowana, pusta, wzniesiona, naga, rozgałęziona tylko u podstawy. Liście parzystopierzaste z 1—4 parami listków, bez wąsów. Listki nagie, całobrzegie, owalne, pokryte woskowym nalotem. Przylistki duże. Kwiaty na krótkich szypułkach osadzone po 2—4 w pachwinach liści, duże, przeważnie białe i różowe, rzadziej kremowe lub innej barwy, często z czarnymi plamami. Kwitnienie długo — około trzech tygodni. Kwiaty rozwijają się zwykle w dzień do 14 godziny. W ZSRR bób jest rośliną samopylną, ale zapylane są również łatwo obcym pyłkiem przez trzmiele, i inne owady. W niektórych krajach bób jest przeważnie rośliną obcopylną.
Owoc — strąk długości 4—20 cm, spłaszczony lub walcowaty, skórzasty. Nasiona płaskie, różnego kształtu, zielone, brązowe, ciemnofioletowe, jasnoróżowe.
Bób jest gatunkiem wytrzymałym na chłody, znoszącym przymrozki do -4°C. Bób należy do mezofitów. Rośnie dobrze na glebach zwięzłych, o odczynie obojętnym, nawiezionych nawozami organicznymi (nie udaje się na glebach kwaśnych).

Bób jest jedną z najstarszych roślin uprawnych. Pliniusz Starszy (23—79 r. n.e.) pisze, że wśród roślin strączkowych w antycznym Rzymie „największym poważaniem cieszy się bób”.
Bób był uprawiany od niepamiętnych czasów na wybrzeżach śródziemnomorskich Europy i Afryki, w Afganistanie i Indiach. Jego znaleziska w Europie Środkowej pochodzą z neolitu, epoki brązowej i żelaznej (Hiszpania, Włochy, Francja, Szwajcaria). W średniowieczu w Niemczech uprawa bobu była znacznie rozpowszechniona, ale — prawdopodobnie — głównie w ogrodach. W znanej książce o roślinach Hieronimusa Bocka z 1551r. znajdują się doskonałe rysunki bobu. Jednakże  uprawa polowa bobu, zwłaszcza w miejscach jego głównej produkcji — w nadmorskim pasie Europy Północno-Zachodniej — rozpoczęła się w znacznie późniejszym okresie.
Na terenie ZSRR znaleziono nasiona bobu w wykopaliskach grodziska Bancerowskiego pod Mińskiem (VI—VII w. n.e.), w Starej J Ładodze (VII w.) i w Nowogorodzie (XII w.). Do Rosji bób dostał się z Europy Zachodniej, do Gruzji — z Azji Mniejszej i Grecji.

Gotowane nasiona i zielone strąki stanowią codzienne pożywię nie mieszkańców wybrzeży śródziemnomorskich; ponadto mą kę z nasion bobu dodaje się do pszennej przy pieczeniu chleba; używa się jej także do sporządzania konserw i na paszę. Niedojrzałe nasiona bobu zawierają więcej białka od zielonego groszku i fasoli. Zawartość białka w zielonych nasionach wynosi 32—37% węglowodanów 56—60%, tłuszczu 1%, popiołu 4%. Niedojrzałe nasiona zawierają 0,22 mg% karotenu, 33 mg% kwasu askorbinowego I i różne enzymy. Bób wchodzi w skład różnych diet, zwłaszcza dla chorych na wątrobę, nerki i jelita (ze względu na znaczną ilość z puryn jest niewskazany dla chorych na podagrę).

W lecznictwie ludowym przetarte ugotowane nasiona lub odwar stosowane są jako środek ściągający i przeciwzapalny przy biegunkach. Ugotowane w mleku, zgniecione lub przetarte nasiona przykłada się do ropieni. Nalewki i odwary stanowią środek kosmetyczny do zmywania twarzy.

Zapytania z Google:

  • bób właściwości
  • bob roslina
  • bób witaminy
  • bób właściwości zdrowotne
  • bób właściwości lecznicze
  • bub roślina
  • właściwości bóbu
  • bób wlaściwości
  • roslina bob
  • wlasciwosci zdrowotne bobu

Comments are closed.