Granatowiec właściwy (Punica granatum)

Jest krzewem lub niewielkim rozgałęzionym drzewem z rodziny granatowcowatych. Rośnie dziko w górnych regionach Azji Środkowej, Zakaukazia, północno-zachodnich Indii, Iranu, Afganistanu i Azji Mniejszej. Uprawiany jest w krajach subtropikalnych, zwłaszcza w basenie Morza Śródziemnego, w Rosji na Zakaukaziu ( głównie w Azerbejdżanie), Krymie i w Azji Środkowej. W surowe zimy morze podmarzać.

Liście granatowca są podłużnie lancetowate lub lancetowate, naprzeciwległe lub prawie okółkowe, skórzaste, całobrzegie, zwykle opadające na ziemię. Pędy kolczaste. Kwiaty obupłciowe, osadzone w pachwinach liści pojedynczo lub w pęczkach jaskrawo-pąsowe, dwupostaciowe, tworzą się na przyrostach bieżącego roku, jedne z nich zawiązują owoce, pozostałe są niedorozwinięte, mają krótką szyjkę słupka i opadają. Kwiaty zapylają się głównie obcym pyłkiem, ale mogą też zapylić się własnym. Owocowanie rozpoczyna się w 3-4 roku życia rośliny, pełnia owocowania w 7-8 roku. Kwitnienie w maju-sierpniu. Owoce dojrzewają od września do listopada. Plon wynosi 50-60 kg z jednej rośliny.

Owoc, nibyjagoda (granat), kulista, ważąca 300-600g i więcej, o średnicy dochodzącej do 12 centymetrów, z kielichem pozostającym na wierzchołku, okrywą skórzastą, czerwoną lub żółtawą, zawiera 400-700 nasion. Nasiona tępogroniaste są otoczone soczystą osnówką. Masa 1000 nasion 19-21g. Jadalne części owocu (osnówki) stanowią około 50%
ogólnej masy owocu. Istnieją odmiany z białymi lub czerwonymi osnówkami, beznasienne, bardzo słodkie, aromatyczne, o owocach wielkości główki dziecka.

Granatowieć uprawiany jest od najdawniejszych czasów, w Babilonie przed 5000 lat. Wartość leczniczą granatu uznawał już Hipokrates, przepisujący sok przy bólach żołądka, okrywę owoców przy dyzenterii i w celu leczenia ran. Arabowie stosowali grana: przy zaburzeniach żołądkowo-jelitowych. Lekarze starożytnej Grecji, Rzymu, Indii i Armenii stosowali korę granatowca jako środek przeciwrobaczy.

Sok granatu zawiera 8-19% cukrów (4,8-10,6% glukozy), 0,2-9% kwasu cytrynowego, taninę i witaminę C (niedużo). Kwiaty zawierają jaskrawoczerwony barwnik z grupy antocyjanów — punicynę. W liściach, korze korzeni i pni znajduje się dużo garbników (do 32%) wykorzystywanych do garbowania cienkich szlachetnych skór (safian) i sporządzenia farb. Otrzymywane z kwiatów barwniki stosowane są do barwienia jedwabnych, bawełnianych, lnianych i wełnianych tkanin. Owoce jadane są na surowe Z soku przyrządza się napoje, syropy, przyprawę do różnych narodowych potraw, grenadynę, poncz i wina. Korę stosuje się w lecznictwie w postaci odwarów i wyciągów jako środek przeciwrobaczy. Działanie to jest uwarunkowane alkaloidami peletieryną i izopeletieryną paraliżującymi tasiemce. Sok służy do produkcji na skalę przemysłową krystalicznego kwasu cytrynowego, a także do leczenia chorób żołądka (działanie ściągające), astmy anginy, szkorbutu i stwardnienia tętnic.

W Gruzji stosuje się sok przy chorobach gardła, odwar z kwiatów — przy biegunkach. Z kwiatów sporządza się również okłady na miejsca spuchnięte. Całe świeże owoce używane są przy kaszlu, zaziębieniach, zapaleniach okrężnicy, gorączce i malarii. K. Eristawi opracował metodę leczenia oparzeń sokiem i sproszkowanymi okrywami owoców. Jako środek przeciwrobaczy służy wywar z kory. W chińskim lecznictwie ludowym do tego samego celu służy kora korzeni granatowca.

Zapytania z Google:

  • granatowiec właściwy
  • sok z granatowca

Comments are closed.