Woda

Jest jednym z najważniejszych związków chemicznych. Stanowi 50-80% masy ciała.
Nasz organizm jest tak skonstruowany, że potrafi nawet kilka tygodni wytrzymać bez jedzenia, a bez wody tylko kilka dni.

Nie ma ściśle określonego dziennego zapotrzebowania na wodę. Waha się ono w zależności od klimatu, stanu zdrowia  i cech indywidualnych człowieka (m. in. trybu życia), jednak jako generalną zasadę należy przyjąć, że zwykle 6-8 szklanek dziennie zaspokoi dzienne zapotrzebowanie. Kobiety karmiące piersią muszą zwiększyć podaż płynów o ilość wydzieloną z pokarmem.

Co nam daje

  • Zapewnia prawidłowy przebieg wszystkich procesów zachodzących w ustroju.
  • Jest podstawowym rozpuszczalnikiem dla większości produktów trawienia i jest niezbędna do wydalania produktów przemiany materii.
  • Zmniejsza łaknienie przed posiłkami.
  • Pomaga w zapobieganiu zaparciom.
  • Zmniejsza ryzyko kamicy nerkowej.
  • Odgrywa ważną rolę w regulacji temperatury ciała.


Schorzenia wywołane niedoborem
Głównym skutkiem niedoboru wody jest odwodnienie organizmu. Niedobór wody powoduje wysychanie błon śluzowych, które przestają być naturalną barierą dla drobnoustrojów.

Najlepsze źródła naturalne
Woda pitna, soki, owoce, warzywa.

Objawy przedawkowania

  • Toksyczność wody jest nieznana.
  • Wypicie około 16-24 szklanek w ciągu godziny może być niebezpieczne dla dorosłych. U dzieci, w zależności od wieku, nawet mniejsze ilości mogą stanowić śmiertelne niebezpieczeństwo.

Warto wiedzieć
Osoby na diecie powinny wypijać 6-8 szklanek dziennie przed posiłkami.
Podwyższona temperatura ciała zwiększa utratę wody. Aby zapobiec odwodnieniu i zapewnić sprawne usuwanie produktów przemiany materii, należy przyjmować większe ilości płynów.
Leki, które mogą wywołać podrażnienie żołądka, np. aspiryna, ibuprofen czy antybiotyki, należy przyjmować z dużą ilością wody.
Nie należy pić ciepłej wody z kranu, gdyż łatwiej rozpuszcza się w niej ołów. Rano po odkręceniu wody należy odczekać kilka minut, unikniemy dzięki temu picia wody zawierającej większe ilości ołowiu, który rozpuścił się w ciągu nocy.
Twarda woda zawiera znacząco większe ilości Ca i Mg.
Mieszkańcy starych domów, w których instalacje wodne wykonane są z ołowiu, powinni zbadać jej skład w laboratorium. Woda o nieprawidłowym odczynie pH łatwiej rozpuszcza zawarty w rurach ołów, co zwiększa ryzyko zatrucia, szczególnie u dzieci.
Zawarte w wodzie pestycydy oraz chlor są szkodliwe dla zdrowia i mogą wchłaniać się przez skórę. Piętnastominutowy prysznic może dać efekt podobny do wypicia ośmiu szklanek takiej wody.
Większość domowych filtrów jest wadliwa i używanie wielu z nich może niekorzystnie odbić się na stanie zdrowia, np; filtry zawierające węgiel aktywny nie są skuteczne, jeśli nie przestrzegamy terminu ich wymiany.
Systemy oparte na odwróconej osmozie skutecznie eliminują chemikalia, ale nie pozbawiają wody zanieczyszczeń nieorganicznych, muszą być okresowo poddawane kontroli, gdyż w filtrach mogą rozwijać się bakterie, a mimo to ilość wypływającej wody nie ulegnie zmniejszeniu.
Destylarki, które zwykle skuteczniej usuwają zanieczyszczenia nieorganiczne niż organiczne, muszą być regularnie oczyszczane. Jeśli tego nie robimy, wytwarzana woda zamiast lepsza może okazać się gorsza. Wykorzystując domowe systemy filtracyjne, należy poddawać je regularnym przeglądom i eksploatować zgodnie z instrukcją obsługi.

Kilka dodatkowych informacji, które warto zapamiętać

Jaką wodę pić aby żyć zdrowo
Obecne przepisy prawne dzielą „wody butelkowane” na trzy główne rodzaje

  • naturalna woda mineralna — woda podziemna, pierwotnie czysta pod względem chemicznym i mikrobiologicznym, charakteryzującą się stabilnym składem mineralnym oraz właściwościami mającymi znaczenie fizjologiczne, powodującymi korzystne oddziaływanie na zdrowie ludzi,
  • naturalna woda źródlana — woda podziemna, pierwotnie czysta pod względem chemicznym i mikrobiologicznym, nieróżniącą się właściwościami i składem mineralnym od wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi, określonymi w przepisach o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę,
  • woda stołowa — woda otrzymana po dodaniu do wody źródlanej, naturalnej wody mineralnej lub soli mineralnych, zawierających jeden lub więcej składników mających znaczenie fizjologiczne, jak: sód, magnez, wapń, chlorki, siarczany, wodorowęglany.

Łatwo wywnioskujemy, że tylko wody mineralne i wody stołowe mają znaczenie fizjologiczne dla organizmu ludzkiego. Woda mineralna powinna zawierać odpowiednią ilość co najmniej jednego składnika mineralnego działającego pozytywnie na organizm człowieka, pokrywającą co najmniej 15% dawki jego dziennego zapotrzebowania. Do takich, składników należą: sód, magnez, wapń, wodorowęglny, siarczany, jod, fluor, żelazo oraz CO2. Wody stołowe znajdują coraz większą rzeszę zwolenników. Można je zaliczyć do modnych ostatnio produktów „Aqua Plus”. Są to wody wzbogacone o konkretny składnik mineralny korzystnie oddziaływający na nasz organizm np. magnez (wody magnezowe) lub jod (wody jodowe).

Temat „wód butelkowanych” jest niestety mało znany w Polsce. Nie wiemy jakie są różnice pomiędzy wodą mineralną a źródlaną. Przy zakupie kierujemy się najczęściej tym co wpoiły nam reklamy. Wybieramy wodę, której nazwa lub etykieta kojarzy się z naturą, nieskażoną przyrodą, górskimi potokami. Jednak woda tak jak pożywienie powinna dostarczać organizmowi składników odżywczych. Jak wiemy niewłaściwe odżywianie może negatywnie oddziaływać na nasze zdrowie. Dzięki wodzie organizm może prawidłowo funkcjonować, skóra jest elastyczna, a tkanki i narządy dobrze odżywione.

Z bąbelkami czy bez
To jaką wodę pijemy, gazowaną czy niegazowaną, jest raczej kwestią gustu niż zdrowia. CO2 uwydatnia walory smakowe, woda zyskuje właściwości odświeżające — wydaje się zimniejsza niż jest w rzeczywistości. Dodatek CO2 ogranicza rozwój mikroorganizmów, dzięki czemu produkt jest trwalszy, dlatego też, ze względów bezpieczeństwa, w krajach o gorącym klimacie zaleca się picie napojów gazowanych. Wodę z bąbelkami warto pić po wysiłku, bo m.in. nasila wytwarzanie moczu, z którym wydalane są toksyny. Polepsza trawienie. Nie powinniśmy jej pić jedynie przy dolegliwościach gastrycznych oraz podawać małym dzieciom, gdyż maluchy piją dość łapczywie i ilość zebranego w żołądku gazu może okazać się dla nich szkodliwa.

Wody źródlane
W ostatnim czasie bardzo popularne stały się butelkowane, naturalne wody źródlane. Wody te są alternatywą dla często nie najlepszej jakości wody wodociągowej, zwłaszcza  dzieje się tak w dużych miastach, gdzie czerpie się ją z ujęć powierzchniowych i dodatkowo chloruje. Są to cenne wody, ponieważ pochodząc ze złóż podziemnych, izolowanych od czynników zewnętrznych, bakteriologicznie czyste, nie mają szkodliwych składników, ale też nie zawierają właściwej ilości związków mineralnych. Wymagania chemiczne butelkowanych wód źródlanych, są takie same jak dla wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi. Bywa i tak, że woda z kranu jest lepsza aniżeli woda butelkowana i nawet czasem smaczniejsza. Woda źródlana nie może zastąpić wody mineralnej, dlatego bardzo szkodliwą praktyką, jest podawanie na etykietach wód źródlanych wykazu składników mineralnych. Nie pisze się „woda mineralna”, ale poprzez tą informację sugeruje się konsumentowi, że ta woda zawiera minerały. Błędną była też kampania reklamowa napojów z mikroelementami. Na etykietach wymieniono wtedy wielkimi literami kilka składników mineralnych, które znajdowały się w zwykłej wodzie używanej do produkcji. Były to maleńkie, nic nieznaczące ilości, na co przez kilka lat nie zwrócono uwagi. Napoje te jako rewelacyjne, polecali nawet żywieniowcy, utrwalając niewłaściwą opinię. Wody źródlane są bardzo przydatne w gospodarstwie domowym czy to do sporządzania posiłków lub napojów, gdyż nie powodują zmiany ich smaku po rozpuszczeniu w nich np. Koncentratu soku malinowego.

Polska wytwarza obecnie kilkaset wód butelkowanych, z czego tylko około 30 prawdziwych wód mineralnych oraz kilka wzbogaconych w składniki mineralne wód mineralizowanych. Dla potrzeb własnego organizmu powinniśmy je dobierać według funkcji, jakie spełniają poszczególne składniki mineralne. Znając potrzeby organizmu można pić taką wodę, która pomoże uzupełnić braki składników najbardziej mu potrzebnych lub korzystnie wpłynie na zdrowie i samopoczucie.Jeżeli zaś nie jesteśmy pewni, który rodzaj wody jest nam najbardziej sprzyjający, to najlepiej pić różnego rodzaju wody obserwując ich działanie na nasz organizm. Dlatego kupując dla siebie i swojej rodziny wodę mineralną trzeba kierować się przede wszystkim ilością poszczególnych składników mineralnych zawartych w wodzie i dobierać ją do swoich indywidualnych potrzeb. Wówczas, już po niedługim czasie zauważymy zmiany w swoim zdrowiu i poprawę samopoczucia.

Znaczenie wody dla kobiet w ciąży

Woda mineralna może odgrywać ważną rolę w ogólnym bilansie składników mineralnych, jakie powinny otrzymywać kobiety w ciąży i matki karmiące. Jak wiemy, w każdej komórce organizmu znajdują się rozpuszczone sole mineralne, tworzące elektrolity, których poziom i stężenie warunkuje prawidłowe funkcjonowanie naszego ciała i zapewnia ciągłość procesów metabolicznych.
Poza pierwotną czystością, ważna jest odpowiednia zawartość składników mineralnych, które mogą wspomóc zaspokoić zwiększone na nie zapotrzebowanie w tym szczególnym okresie życia kobiety. Wody mineralne mogą zawierać bardzo dużo różnych składników mineralnych, ale najcenniejsze z nich to te, które są najbardziej potrzebne dla organizmu, a występują w wodzie w dużej ilości. Do nich należą: magnez, wapń, sód i jod. Są to cztery główne składniki, które można znaleźć w wodzie mineralnej, a są one niezbędne do prawidłowego przebiegu ciąży i warunkują prawidłowy rozwój płodu i dziecka. Potrzebne są oczywiście i inne, takie jak cynk, żelazo, fluor, miedź, fosfor, potas, selen, ale niestety nie występują w odpowiedniej ilości w wodach mineralnych.

Magnez bierze udział w ponad połowie procesów biochemicznych, jakie w każdej chwili przebiegają w naszym organizmie. Gdy go brakuje, upośledzeniu ulega funkcja, która zaprogramowana jest z jego udziałem. Mogą to być np. skurcze mięśni, jeśli dotknie to mięśni macicy, dochodzi do poronień i wcześniejszych porodów. Magnez uczestniczy bardzo aktywnie w budowie kory mózgowej w okresie rozwoju płodu, jego niedostatek przekłada się na ułomności umysłu przyszłego dziecka. Według badań, dzięki odpowiedniej suplementacji magnezem obu rodziców, dziecko po urodzeniu nie cierpi na brak apetytu, dobrze śpi, nie jest płaczliwe, niedobór magnezu u noworodka może być przyczyną syndromu tzw. nagłej śmierci łóżeczkowej. U kobiet w okresie ciąży zapotrzebowanie na magnez wynosi ok. 450 mg, dlatego należy sięgnąć po wodę mineralną, która zawiera magnez, pierwiastek zwany „królem życia”. Trzeba szukać takiej wody, która ma jak najwięcej magnezu, bo z wodą nie można go przedawkować. Ważny jest fakt, że magnez zawarty w wodzie jest wchłaniany przez człowieka szybciej i szerzej niż reszta magnezu znajdującego się w pożywieniu.

Wapń, który jest szczególnie potrzebny do budowy nowego organizmu powstającego w łonie matki. Jest podstawowym budulcem układu kostnego, którego przyrost w tym okresie jest zadziwiający, uczestniczy w przekazywaniu impulsów bioelektrycznych w procesie budowy całego organizmu dziecka. Niedobór powoduje osteoporozę, która ujawnia się w późniejszym wieku, i krzywicę, którą widać u małych dzieci. Często także u kobiet w czasie ciąży, przy niskiej podaży wapnia widoczne są skutki w postaci próchnicy i psujących się zębów. Wapń jest także niezbędny w procesie krzepnięcia krwi, działa przeciwobrzękowo, przeciwalergicznie i przeciwzapalnie. W czasie ciąży zapotrzebowanie na wapń dochodzi do 2000 mg. Przeciętna dieta nie zaspakaja w pełni tych potrzeb, czego wynikiem są liczne choroby i schorzenia spowodowane niedoborem. Ważne jest, by szczególnie w tym czasie kobiety piły wody z dużą zawartością wapnia, przyswajalność wapnia z wody jest bardzo duża i dlatego jest to szczególnie ważne w przypadku kobiet, które nie lubią lub nie mogą pić mleka. W ten sposób uzupełnią one podaż tego składnika odżywczego do swojego organizmu, z czego korzystać będzie także wzrastające w nim dziecko.

Kolejnym potrzebnym dla organizmu składnikiem mineralnym jest sód, który przedstawiany jest często w fałszywym świetle jako bardzo szkodliwy dla zdrowia. Jest niezwykle ważnym i potrzebnym składnikiem elektrolitów w naszych komórkach, bez którego nie mógłby prawidłowo funkcjonować nasz organizm. Reguluje on gospodarkę wodno-elektrolitową i wraz z potasem tworzy tzw. pompę sodowo-potasowa, która dostarcza składniki odżywcze do poszczególnych komórek. Brak odpowiedniego poziomu sodu powoduje osłabienie i niewydolność organizmu.  Przeciętnie spożywamy około 14 gramów soli, w której jest 8 gramów, czyli 8000 mg sodu, a wystarczyłoby najwyżej 4 gramy, czyli 4000 mg. Bywa tak, że panie w ciąży dbając o swoje zdrowie, nadmiernie ograniczają spożycie soli i w niektórych sytuacjach czują się osłabione. Najbardziej odczuwalne jest to w czasie upałów, kiedy wraz z potem pozbywają się znacznej ilości sodu. Wtedy właśnie powinny sięgnąć po wodę mineralną zawierającą więcej sodu. Jak donoszą artykuły, nawet w przypadku nadciśnienia tętniczego u kobiet w ciąży nie należy istotnie ograniczać podaży soli, ponieważ jej niedobór może nasilać hipowolemię i wtórnie pogarszać ukrwienie macicy. Większość dobrych wód wysokozmineralizowanych zawierających znaczne ilości korzystnych dla zdrowia składników mineralnych, zawiera do 200 mg sodu, a więc niewiele, i nawet osoby bardzo uważające na ten pierwiastek mogą pominąć go w bilansowaniu spożywanych składników pokarmowych. Wody o zawartości nawet do 1000 mg na litr są nieliczne, ale także mogą się przydać dla pań w odmiennym stanie w określonych sytuacjach.

Bardzo ważnym biopierwiastkiem potrzebnym do prawidłowego rozwoju płodu, jest jod. Bierze on udział w produkcji hormonów tarczycy, a te z kolei regulują metabolizm, pracę układu nerwowego i mięśniowego, krążenie krwi, a nade wszystko wzrost i dojrzewanie młodego pokolenia. Niestety powszechnie brakuje go w naszym pożywieniu i jego suplementację prowadzono poprzez jodowanie soli spożywczej. U kobiet w ciąży zapotrzebowanie wzrasta do 180 mikrogramów, a u matek karmiących do 200 mikrogramów. Zbyt małe spożycie jodu pociąga za sobą bardzo poważne konsekwencje objawiające się niedoczynnością tarczycy i powstawaniem woli endemicznych, zaburzeniami rozrodczości, opóźnieniem rozwoju psychofizycznego, kretynizmem i zwiększoną śmiertelnością dzieci. Dlatego chociaż zapotrzebowanie organizmu na jod jest tak niewielkie, nie wolno lekceważyć tego problemu, na co szczególnie uczulone powinny być przyszłe matki i te wychowujące już swoje dzieci. Około 40% kobiet w ciąży w Polsce nie przyjmuje zaleconej ilości jodu, skutkiem czego ich dzieci mają niższy poziom inteligencji. Mamy tylko kilka wód mineralnych z naturalną zawartością jodu w wystarczającej ilości do uzupełnienia jego niedoborów, ale opanowana jest też technologia wzbogacania o ten pierwiastek wód stołowych, co rokuje nadzieję na powszechność dostępu do tego cennego pierwiastka.

Sprawa jakości wody spożywanej przez przyszłe matki, kobiety w ciąży i matki karmiące jest bardzo ważna. Niestety, obszaru tego nie dostrzegła medycyna oraz służba zdrowia i został on zagospodarowany przez biznes. Wybitny lekarz i uczony prof. Julian Aleksandrowicz twierdził, że: „zdrowie i życie każdego człowieka w dużej mierze zależy od jakości i rodzaju wody, jaką na co dzień pije”. Zwracał uwagę na ważną rolę dla zdrowia i prawidłowego funkcjonowania organizmu człowieka biopierwiastków, których bogactwo zawierają nasze polskie wody mineralne. Z  tych skarbów powinniśmy korzystać wszyscy, a szczególnie kobiety, które przekazują życie młodemu pokoleniu.
Badania przeprowadzone w USA dowiodły, że kobiety, które piją dużo wody  mineralnej, nie mają problemów z utrzymaniem prawidłowego poziomu tych pierwiastków w organizmie. Potrzebne są działania wszystkich, którzy mogą cokolwiek uczynić w sprawie przełamania szkodliwych stereotypów zarówno wśród kobiet w okresie macierzyństwa jak i wśród mających opiekować się nimi pracowników służby zdrowia. Istotne jest właściwe przekazywanie wiedzy na ten temat przez media, zwłaszcza przez czasopisma dla kobiet i młodych matek, redakcje popularnych programów telewizyjnych i radiowych oraz portali internetowych skierowanych do tej grupy odbiorczyń. Jak podają źródła, tylko 2% dzieci ma zadowalający stan zdrowia. Musimy walczyć nie tylko o życie od chwili poczęcia, ale także o zdrowie każdego dziecka, bo niekompetencja w zaspakajaniu potrzeb ich organizmu w tak ważne składniki odżywcze, jakimi są składniki mineralne, jest dramatyczna.

Zapytania z Google:

  • woda wartości odżywcze
  • woda mineralna wartosci odzywcze
  • woda jako składnik odżywczy

Comments are closed.