Witamina K (menadion, filochinon)
Jest rozpuszczalna w tłuszczach, zwykle jej ilość podaje się w mikrogramach (mcg).
Istnieją trzy witaminy K. Witamina K1 i K2 mogą być wytwarzane w sposób naturalny przez bakterie w jelitach. Witamina K3 jest syntetyczna.
Zalecana dawka dzienna wynosi dla dorosłych od 65 do 80 mcg.
Witamina ta ma zasadnicze znaczenie dla wytwarzania protrombiny, substancji biorącej udział w procesie krzepnięcia krwi. Promieniowanie rtg i inne, zamrażanie żywności, aspiryna, zanieczyszczenia powietrza, oleje mineralne to wrogowie witaminy K.
Jest to grupa witamin.
Witamin K1 (fitomenadion, fitonation, filochinon i inne), i K2 (menachinon-6, farnochinon) są głównie produkowane przez bakterie jelitowe.
Witamina K3 (menadion) jest syntetyzowana. Syntetyczna prowitamina rozpuszczalna w tłuszczach. Stosowana jako lek hemostatyczny.
Właściwości
- Pomaga zapobiegać wewnętrznym krwawieniom i krwotokom.
- Pomaga hamować zbyt obfite miesiączki.
- Bierze udział w prawidłowym krzepnięciu krwi.
- Uczestniczy w formowaniu tkanki kostnej.
- Wpływa na przemiany metaboliczne kwasów nukleinowych.
- Ma właściwości przeciwbakteryjne, przeciwzapalne i przeciwbólowe.
- Odpowiada za gospodarkę wapniową i mineralizację tkanek.
- Ogranicza rozwój nowotworów.
Objawy niedoboru
Celiakia (schorzenie polegające na występowaniu zaburzeń trawienia i wchłaniania jelitowego związanych z nietolerancją glutenu zawartego w zbożach, inaczej zwana sprue nietropikalna, choroba trzewna), zapalenie jelit.
Niedobór witaminy K objawia się przede wszystkim przedłużonymi krwawieniami, złym gojeniem się ran, a w badaniach laboratoryjnych wydłużeniem czasu krzepnięcia.
Objawy przedawkowania
Przedawkowanie witaminy K objawia się żółtaczką i niedokrwistością hemolityczną, wynikającą z rozpadu czerwonych krwinek.
Najlepsze źródła naturalne
Zielone warzywa liściaste, kalarepa, kalafior, pomidory, truskawki, wątroba, jogurt, lucerna, żółtka jaj, olej szafranowy, sojowy i z rybich wątróbek, wodorosty.
Nie zaleca się dawki ponad 500 mcg syntetycznej witaminy K.
Zapamiętaj
Duże dawki witaminy E mogą zaburzać wchłanianie witaminy K.
Objawem niedoboru witaminy K może być nasilona biegunka, jednak przed rozpoczęciem suplementacji należy skonsultować się z lekarzem.
Najlepszą ochroną przed deficytem witaminy K jest spożywanie zielonych warzyw liściastych.
Osoby mające częste krwawienia z nosa powinny zwiększyć ilość przyjmowanej witaminy K w postaci naturalnej. Dobrym rozwiązaniem są tu tabletki z lucerny.
Osoby leczone antykoagulantami (lekami przeciwkrzepliwymi) powinny mieć świadomość, że ta witamina (nawet zawarta w pokarmach) może niweczyć efekt leczenia.
Jeśli ktoś przyjmuje przez długi czas antybiotyki o szerokim spektrum, jest zagrożony niedoborem witaminy K. Należy wówczas zwiększyć udział w diecie pokarmów bogatych w tę witaminę. Można też skonsultować się z lekarzem zajmującym się problematyką żywieniową w sprawie suplementacji witaminy.